Wolters Kluwer

Przeglądaj produkty -> wyniku wyszukiwania

Znaleziono 1 produktów: [1/1]

Powiększ okładkę

Dodaję do koszyka

2008: | Wydanie 1

Obrona konieczna w prawie karnym. Teoria i orzecznictwo

Stan prawny na 1.05.2008 r.
Książka zawiera gruntowną analizę problemów wykładni i stosowania instytucji obrony koniecznej, opartą na poglądach doktryny i orzecznictwie Sądu Najwyższego oraz Sądów Apelacyjnych z okresu obowiązywania aż trzech kodeksów karnych. więcej

Autorzy: Andrzej Marek,

Seria: MONOGRAFIE
Wydawnictwo: Wolters Kluwer Polska - OFICYNA , 2008
Stan prawny: 1.05.2008 r.

Kod: KAM-1095:W01P01

Cena: 79.00 zł.

Poleć znajomym

Do schowka

Drukuj

Dodaję do koszyka

Opis:

Stan prawny na 1.05.2008 r.

Książka zawiera gruntowną analizę problemów wykładni i stosowania instytucji obrony koniecznej, opartą na poglądach doktryny i orzecznictwie Sądu Najwyższego oraz Sądów Apelacyjnych z okresu obowiązywania aż trzech kodeksów karnych: z 1932, 1969 i 1997 r. Autor podkreśla uniwersalizm i "ponadczasowy" charakter instytucji obrony koniecznej, a zarazem zwraca uwagę na zmienne tendencje - liberalizujące (okres międzywojenny), albo zaostrzające (czasy PRL) warunki jej stosowania. Popiera aktualną tendencję do uchylenia karalności ekscesu polegającego na przekroczeniu granic obrony koniecznej w wyniku strachu lub wzburzenia usprawiedliwionego okolicznościami zamachu. Stąd postulat de lege ferenda, aby taką sytuację objąć klauzulą niekaralności, powodującą umorzenie postępowania karnego.

Do tekstu autorskiego dołączono zbiór tez orzecznictwa Sądu Najwyższego i Sądów Apelacyjnych wraz z informacją o miejscu ich publikacji. Powinno to ułatwiać Czytelnikowi dotarcie do interesujących go orzeczeń.

Spis treści | Cytat

Fragment publikacji:

Przedmowa

        Niniejsza książka oparta jest w znacznym zakresie na wydanej w 1979 r. monografii autora pt. "Obrona konieczna w prawie karnym na tle teorii i orzecznictwa Sądu Najwyższego" (Wydawnictwo Prawnicze), której nakład dawno został wyczerpany. Na potrzebę wznowienia, naturalnie również uaktualnienia tej monografii, wielokrotnie zwracali mi uwagę zainteresowani problematyką przedstawiciele nauki i studenci, a przede wszystkim przedstawiciele praktyki prawniczej (sędziowie, prokuratorzy i obrońcy w sprawach karnych). Problematyka obrony koniecznej jest bowiem nad wyraz złożona, w wielu punktach sporna i nastręcza poważne trudności w ocenie prawnej i rozstrzyganiu różnych zdarzeń będących przedmiotem postępowania karnego. O żywotności tej problematyki świadczy zresztą ogromna liczba orzeczeń Sądu Najwyższego i Sądów Apelacyjnych, publikowanych w różnych, w dużym stopniu rozproszonych, zbiorach i periodykach. Potrzeba kompleksowego i w pełni aktualnego opracowania tego frapującego tematu jawiła się więc jako oczywista.
        W stosunku do poprzedniego opracowania, które opierało się na nieobowiązującym już kodeksie karnym z 1969 r., zaszły w stanie prawnym dość istotne zmiany. W obowiązującym kodeksie karnym z 1997 r. pominięto przewidziany w poprzednim kodeksie przepis dotyczący tzw. interwenienta, który występuje w celu przywrócenia naruszonego porządku lub spokoju publicznego (art. 22 § 2), co nasunęło potrzebę analizy tego typu sytuacji w płaszczyźnie ogólnej regulacji działania w obronie koniecznej. Ta ogólna regulacja w art. 25 § 1 obowiązującego k.k. nie różni się zresztą istotnie od przewidzianej w poprzednich kodeksach (art. 21 § 1 k.k. z 1932 r. i art. 22 § 1 k.k. z 1969 r.) poza wyraźnym rozstrzygnięciem, iż prawo do obrony koniecznej przysługuje wobec bezpośrednich, bezprawnych zamachów na jakiekolwiek dobro chronione prawem.
        Podstawowa norma dotycząca przekroczenia granic obrony koniecznej w art. 25 § 2 obowiązującego kodeksu jest identyczna jak w art. 22 § 3 k.k. z 1969 r., co sprawia, że dotychczasowe orzecznictwo i analizy teoretyczne dotyczące tej problematyki zachowały pełną aktualność. Można wręcz stwierdzić, dokonując analiz doktryny i judykatury z okresu obowiązywania obecnie już trzech kodeksów karnych, że instytucja obrony koniecznej jest w dużym stopniu "ponadczasowa". Dorobek doktryny i orzecznictwa zgromadzony w ciągu dziesiątków lat wykazuje się dużą trwałością i zaskakującą aktualnością (co zwłaszcza dotyczy znakomitego orzecznictwa z okresu międzywojennego). Dlatego też dorobek ten został w pełni zachowany i wykorzystany, ale również wzbogacony i uaktualniony bogatym orzecznictwem i wypowiedziami doktryny z lat ostatnich.
        W stosunku do poprzednich kodeksów istotnym novum jest wprowadzony w k.k. z 1997 r. przepis art. 25 § 3, przewidujący obligatoryjne odstąpienie od wymierzenia kary przez sąd, jeżeli przekroczenie granic obrony koniecznej było wynikiem strachu lub wzburzenia usprawiedliwionych okolicznościami zamachu. Analizie tej problematyki poświęcona została szczególna uwaga, zwłaszcza że aktualne są propozycje dalszych zmian, przewidujących uczynienie z sytuacji określonej w art. 25 § 3 k.k. okoliczności uchylającej karalność, co w swych konsekwencjach prowadzić będzie do umarzania postępowania (art. 17 § 1 pkt 4 k.p.k.), zamiast obecnego odstępowania od orzeczenia kary w wyroku skazującym. Zaoszczędziłoby to niewątpliwie osobie, której eksces w obronie koniecznej jest w pełni usprawiedliwiony, traumatycznych przeżyć związanych z procesem karnym i występowaniem w nim w roli oskarżonego. Można mieć nadzieję, że ta daleko idąca w swych konsekwencjach zmiana w nieodległym czasie stanie się obowiązującym prawem, przewidują ją bowiem aktualne projekty nowelizacji kodeksu karnego.

Andrzej Marek

fragment publikacji
strony 9-10

Ukryj

Informacje biograficzne autorów